Cà Phê Việt Nam: Đối mặt rủi ro "Sốc Nhiệt" đợt rét 10°C đe dọa sản lượng niên vụ tới

Ngành cà phê Việt Nam, nguồn cung Robusta lớn nhất thế giới, đang nín thở theo dõi diễn biến thời tiết khi một đợt không khí lạnh cường độ mạnh khiến nhiệt độ tại các vùng trồng trọng điểm giảm sâu xuống mức 10 độ C. Diễn biến này đang làm gia tăng lo ngại về khả năng sụt giảm sản lượng cho niên vụ 2026-2027, trong bối cảnh giá cà phê vẫn đang neo ở mức kỷ lục.

Rủi ro sinh lý cây trồng tại Tây Nguyên

Tại Tây Nguyên, thủ phủ cà phê Robusta, mức nhiệt 10 độ C được các chuyên gia nông học cảnh báo là ngưỡng nguy hiểm. Khác với các giống cây ôn đới, cây Robusta chịu lạnh kém và thường ngừng quá trình trao đổi chất khi nhiệt độ xuống thấp dưới ngưỡng này.

Thời điểm hiện tại đặc biệt nhạy cảm khi cây cà phê vừa trải qua đợt thu hoạch vắt kiệt sức và đang bước vào giai đoạn tưới nước kích hoa (tưới đợt 1).

"Nhiệt độ 10 độ C đi kèm với việc tưới nước có thể gây ra hiện tượng sốc nhiệt, khiến hoa cà phê bị 'thui' hoặc nở không hoàn chỉnh, không thể thụ phấn," Chúng tôi nhận định. Nếu tình trạng này kéo dài, tỷ lệ đậu quả cho vụ mùa tới sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Arabica và nỗi lo sương muối

Tại các vùng núi phía Bắc (Sơn La, Điện Biên) và Lâm Đồng, nơi canh tác cà phê Arabica, nhiệt độ không khí 10 độ C làm dấy lên lo ngại về sương muối. Dù Arabica chịu lạnh tốt hơn Robusta, nhưng sương muối có thể phá hủy các búp non và làm cháy lá, ảnh hưởng đến khả năng quang hợp và hồi phục của cây.

Ngoài ra, thời tiết lạnh kèm độ ẩm cao hoặc thiếu nắng đang làm chậm tiến độ phơi sấy của lượng hàng cuối vụ, buộc nông dân và đại lý phải sử dụng các phương pháp sấy nhân tạo, đẩy chi phí sản xuất tăng cao.

Phản ứng của thị trường: Giá neo cao do tâm lý lo ngại

Thị trường đã phản ứng ngay lập tức với các tin tức thời tiết. Ghi nhận vào sáng nay (09/01), giá cà phê nhân xô tại các kho lớn ở Đắk Lắk được chào mua quanh mức 97.300 – 98.500 VND/kg, mức giá rất cao so với trung bình nhiều năm.

Đáng chú ý, dự báo mở cửa sáng nay cho thấy mức giá chào bán thực tế tại kho có thể nhích nhẹ lên vùng 97.800 – 98.600 VND/kg, cao hơn so với đóng cửa phiên trước.

Giới thương nhân nhận định, đợt rét này đang tạo ra một "vùng đệm tâm lý" cho giá. Nông dân và đại lý có xu hướng găm hàng, hạn chế bán ra để chờ đánh giá mức độ thiệt hại thực tế đối với các mầm hoa vụ tới. Điều này khiến nguồn cung vốn đã không dồi dào nay càng trở nên thắt chặt hơn trong ngắn hạn.

Hiện tại, mọi sự chú ý của giới đầu cơ quốc tế trên sàn London và New York đang đổ dồn vào các bản tin dự báo thời tiết tại Tây Nguyên trong 72 giờ tới.